H Δέσποινα Παπαδοπούλου είναι Καθηγήτρια στο Τμήμα Κοινωνικής Πολιτικής, της Σχολής Πολιτικών Επιστημών του Παντείου Πανεπιστημίου με γνωστικό αντικείμενο «Κοινωνιολογία του Αποκλεισμού κα της Μεταβολής». Γεννήθηκε και σπούδασε στη Θεσσαλονίκη στο Νομικό Τμήμα της Σχολής Νομικών και Οικονομικών Επιστημών του Αριστοτελείου Πανεπιστημίου Θεσσαλονίκης (1982-1986) και απέκτησε τη δικηγορική ιδιότητα το 1988. Έκανε τις μεταπτυχιακές σπουδές και εκπόνησε διδακτορική διατριβή με ειδίκευση στην Κοινωνιολογία, στην Grande Ecole της Ecole Normale Supérieure (ENS) και στην Ecole des Hautes Etudes en Sciences Sociales (EHESS) απ’ όπου έλαβε το διδακτορικό της δίπλωμα το 1994 με θέμα «Διαδικασίες Επαγγελματικής Ένταξης και Κοινωνικής Ενσωμάτωσης. Η περίπτωση των Μεταναστών και των Παιδιών της Δεύτερης Γενιάς ωφελούμενων του Ελάχιστου Εισοδήματος Ένταξης (RMI)», με επιβλέπουσα τη Διευθύντρια Σπουδών Dominique Schnapper-Aron, με βαθμό άριστα με τα συγχαρητήρια της Επιτροπής.
Έφερε και δίδαξε πρώτη στην Ελλάδα τη θεματική του Κοινωνικού Αποκλεισμού και της Κοινωνικής Ενσωμάτωσης το 1995 το οποίο υπηρετεί αδιάλειπτα διδακτικά, ερευνητικά και συγγραφικά μέχρι σήμερα. Διετέλεσε Πρόεδρος του ιδίου Τμήματος την περίοδο 2017-2022 για δύο και μισή (2,5) συνεχείς θητείες και Διευθύντρια του Προγράμματος Μεταπτυχιακών Σπουδών του Τμήματος.
Έχει δημοσιεύσει πολλά βιβλία μεταξύ των οποίων “Κοινωνιολογία του Αποκλεισμού στην εποχή της παγκοσμιοποίησης. Διάρρηξη του Κοινωνικού Δεσμού και Αδυναμία Πρόσβασης στα Κοινωνικά Δικαιώματα”, άρθρα σε ελληνικά και ξένα επιστημονικά περιοδικά, έχει κάνει την επιμέλεια σε συλλογικούς τόμους και έχει πραγματοποιήσει με επιστημονική της ευθύνη 20 ερευνητικά προγράμματα εκ των οποίων τα 5 είναι ευρωπαϊκά. Έχει διοργανώσει με επιτυχία, εκτός από ελληνικά, παγκόσμια επιστημονικά συνέδρια, όπως το 13ο Συνέδριο της European Sociological Association (ESA) στο Πάντειο Πανεπιστήμιο το 2017. Τα ερευνητικά και διδακτικά της ενδιαφέροντα είναι πάνω στον κοινωνικό αποκλεισμό και την κοινωνική ενσωμάτωση, στην κοινωνική αλληλεγγύη και τον κοινωνικό δεσμό, στους μετανάστες, στα ατομικά και κοινωνικά δικαιώματα, στις ευπαθείς ομάδες πληθυσμού και στις κοινωνικές πολιτικές.
